Skip to main content

Tre grånande herrar

Christopher Alexander er noko so sjeldant som ein arkitekt som meistrar tekning, språk, matematikk og fysikk på høgste nivå. Alle desse evnene har han nytta til å skapa eit nytt teoretisk grunnlag for arkitekturen. Fyrst gjekk Alexander til historia for å sjå kva ho har å tilby, og han dokumenterte 253 tidlause ”pattern” i klassikaren A Pattern Language. Seinare gjekk han til naturen for å læra, og han fann at orden og heilskap i naturen og arkitekturen er eit og det same, dokumentert i The Nature of Order.

Anton Schneider er den tyske bygningsbiologien sin far, betre kjend under termen ”baubiologie”. Han starta ein forskings- og utdanningsinstitusjon i Neubeuern i 1976, og Tyskland har i dag eit velutvikla nettverk av bygningsbiologar. Det er i stor grad deira fortenest at Tyskland har eit rikt utval av økologiske byggprodukt, som naturmaling, naturfiberisolasjon og bygningsplatar av mellom anna leire, og sjølv dei store byggevarehusa tek dei seriøst.

Bill Mollison er grunnleggjaren av den internasjonale permakulturrørsla. Permakultur var opprinneleg ein samantrekning av orda permanent agrikultur, men ville famna vidare og redefinerte omgrepet til òg å gjelda ein permanent kultur, og omfattar soleis både Alexander og bygningsbiologien. Målet er ein ny kultur i harmoni med naturen og dens prosessar.

Comments

Popular posts from this blog

Paddehoa og plassen min

Kjære plassen min, kvalt du vart, lik ei paddehoe alle paddehannane kasta seg over i dammen om våren.
Dei ville alle bu ved dine grøne enger, då dei tykte det her var so vent og fredeleg. Men dei vørde deg ikkje, og no er du kvalt til daude.
Herr Fossemøllens augnestein stend utan låven sin, her gjeng ikkje lenger dyr og beitar i dine grøne enger. Berre grasklipparar beitar her no.
Dei elska deg til daude, og med deg i grava di tok du den rike
grendearven din.
No stend vi ribba attende.

Venter metankatastrofen oss?

I dag inneholder atmosfæren 5 gigatonn metan. Et estimat anslår at rundt 50 gigatonn metan kan være i ferd med å frigis i Arktis, dvs. en tidobling. Flere tusen gigatonn ligger lagret i den arktiske permafrosten, i den Øst-Sibirske arktiske havhylla alene ligger det 500 - 5000 gigatonn metan.

Metan er ved frigjøring mer enn 150 ganger sterkere som klimagass enn CO2, etter 20 år 86 ganger sterkere i gjennomsnitt, og etter 100 år 23 ganger sterkere. Dette fordi den blir til H2O og CO2.

Mennesket er et produkt av ilden, dette ser nå ut til å bli vår bane. Imens er det søndagsåpne butikker som debatteres, selvsagt en uting og et pådriv for konsumerismen, men allikevel et bevis på menneskets korte tidshorisont.

"Geoengineering" kan ikke hjelpe oss, det er langt mer fornuftig å lagre karbon i jordsmonnet. Det er 5-6 ganger mer karbon i jorda enn i atmosfæren og vegetasjonen sammenlagt. Her kan biokull (terra preta) spille en viktig rolle.

Biokull kan bli i jorda i flere hundre tu…

Hurdalsrosa på Toten

Austlandets perle
i dei djupe skogane
på hi sida av Totenåsen,
var raus då ho gav oss hurdalsrosa,
som her stend og raudner
over venleiken sin,
i veggen på våningshuset
til plassen min.

Kva skal vi med fjerne roser frå Nederland, når den venaste rosa i verda,
alt ved husveggen står? Ei våningshusrose var du, og er du, når eg syklar ikring, eg ser du prydar våningshusveggen, på mang ein staseleg storgardsbygning.

Hurdalsrosa vart like gjev
åt fattig som åt rik,
ho skil ikkje
på kven ho skjenkar
av venleiken sin.
I lag med deg,
sjølv ein husmannsplass,
rik vart.
Eit kjærleikshjarte er kvar ei rose
du oss skjenkar.
År etter år,
inga kulde eller tørke,
tek knekken på kjærleiken din,
du gamle hurdalsrosebusk,
ved gråsteinsmuren åt oldefaren min. Kan vi be om meir?