Skip to main content

Stabburstunet

Tre gamle venar er dei,
gardsepletreet, stabburet og syrinen.
Epletreet skjenker oss stendig
av dei søte fossemøllingsepla sine,
her det står og hyllar stabburet.
Truleg åt stamfaren vår,
herr Fossemøllen,
av fruktene dine,
og slik bitt du oss saman i tida
med sødmen din.

På andre sida står syrinen
og gjev stabburet ein kjempeklem.
Mykje glade har dei vorte i einannan,
den lange tida dei har fått dele saman.
Eg vil tru syrinen vart planta
samstundes med stabburet,
i 1920.
Han luktar vedunderleg kraftig,
slik livet var her,
eingong.

Stabburet sjølv hyllar Gud
og skaparverket,
då det er ein inkarnasjon
av dei femten transformasjonane
til Christopher Alexander.
Ei gåve til Gud er det,
i kvar ein detalj.

Saman står denne trioen og syng
om svunne tider og gløymde minne.
Ein stille song,
som vart overdøyve av framand
teknologi og livsførsel
frå Amerika.

Inkje av dette høyrer heime her
i dette eingong so levande
historiemåleriet,
i kulturlandskapet på Toten.
Hadde det hengt på
Nasjonalgalleriet,
ville det vorte ramaskrik.
Men på Toten er det berre
Subeksurbania,
som gjeld.

Eg kallar tunet i Grythengen
stabburstunet no,
sjølv om den storslege draumen til
Le Corbusier og Edvard Bernays,
har frose det eingong so varme tunhjartet,
som byrgt banka her,
til is.

Når eg betraktar desse tre venane,
som i alderdommen vart frårøva kulturmiljøet sitt
og livsgjerninga si,
av di historiehjulet slutta å rulle
på denne gamle plassen
oppunder Totenåsen,
undrast eg om
songen frå Pris Herren
nokon gong
atter kan få ljome i byrgskap
over stabburstunet?

-Flickr.

Comments

Popular posts from this blog

Paddehoa og plassen min

Kjære plassen min, kvalt du vart, lik ei paddehoe alle paddehannane kasta seg over i dammen om våren.
Dei ville alle bu ved dine grøne enger, då dei tykte det her var so vent og fredeleg. Men dei vørde deg ikkje, og no er du kvalt til daude.
Herr Fossemøllens augnestein stend utan låven sin, her gjeng ikkje lenger dyr og beitar i dine grøne enger. Berre grasklipparar beitar her no.
Dei elska deg til daude, og med deg i grava di tok du den rike
grendearven din.
No stend vi ribba attende.

Venter metankatastrofen oss?

I dag inneholder atmosfæren 5 gigatonn metan. Et estimat anslår at rundt 50 gigatonn metan kan være i ferd med å frigis i Arktis, dvs. en tidobling. Flere tusen gigatonn ligger lagret i den arktiske permafrosten, i den Øst-Sibirske arktiske havhylla alene ligger det 500 - 5000 gigatonn metan.

Metan er ved frigjøring mer enn 150 ganger sterkere som klimagass enn CO2, etter 20 år 86 ganger sterkere i gjennomsnitt, og etter 100 år 23 ganger sterkere. Dette fordi den blir til H2O og CO2.

Mennesket er et produkt av ilden, dette ser nå ut til å bli vår bane. Imens er det søndagsåpne butikker som debatteres, selvsagt en uting og et pådriv for konsumerismen, men allikevel et bevis på menneskets korte tidshorisont.

"Geoengineering" kan ikke hjelpe oss, det er langt mer fornuftig å lagre karbon i jordsmonnet. Det er 5-6 ganger mer karbon i jorda enn i atmosfæren og vegetasjonen sammenlagt. Her kan biokull (terra preta) spille en viktig rolle.

Biokull kan bli i jorda i flere hundre tu…

Den djupe grenda

Underleg er det å vera i fedregrenda, og frykte at den djupe grenda bakom skal ta det siste andedraget. Då har vi berre att den grunne grenda, som er ein illusjon frå Amerika.
I den grunne grenda har plassmålaren vorte ein kulissemålar, for kulisseplassar, lik fototapet med sponplatar bakom.
I den djupe grenda syng ein songane åt fedrane sine. Ein vyrder og aktar dei gamle plassane, lik levande historiemåleri i landskapet. Måla med kraftfulle penslar, av autonomi, krinslaup og retrovasjon.
I den grunne grenda har dei gamle plassane vorte villaparkar. Ein dyrkar ikkje permakultur, men får alle behov dekte utanifrå, gjennom røyr, kablar, bilar og pumpehus.
I den djupe grenda rår stilla, og elden bakom, frå dei som gjekk føre, brenn sterk og klår. Viss denne elden sloknar, rår berre den grunne grenda, og då kjem kulden snikande.